0985.456.616

Thứ 4, 21/11/2018

htnndlllcc

Home Kinh tế - đời sống Cảng Hải Phòng: Tồn đọng nhiều container phế liệu

Cảng Hải Phòng: Tồn đọng nhiều container phế liệu

chptdnctnptTheo báo cáo của Cục Hàng hải Việt Nam, tính đến tháng 8.2014, tại các cảng biển của Việt Nam còn khoảng 5.450 container và 1.323 kiện hàng tồn đọng dạng vô chủ. Đứng đầu là cảng Hải phòng với trên 5.000 container, Quảng Ninh 52 container, Đà Nẵng 99 container, cảng Sài Gòn (TPHCM) có 177 container và 1.323 kiện hàng… Chủ yếu là rác phế thải độc hại, được "tuồn" vào Việt Nam thông qua con đường tạm nhập tái xuất.

 


Những năm gần đây, lợi dụng kẽ hở của luật pháp trong nhập khẩu, tạm nhập tái xuất, nhiều doanh nghiệp (DN) đã nhập khẩu rác thải công nghiệp, hóa chất độc hại vào nước ta. Đến khi không tái xuất được họ "bỏ của chạy lấy người". Đơn vị nào sẽ quản lý số hàng hóa "vô chủ" đó, rác phế thải độc hại sẽ được xử lý tại đâu và quy trình xử lý như thế nào? Để không xảy ra vấn đề gì trong quá trình vận chuyển, gây ảnh hưởng đến môi trường là câu hỏi khó làm "đau đầu" các cơ quan chức năng?


 

Trong khoảng 5.000 container hàng quá hạn làm thủ tục, Cục Hải quan Hải Phòng mới chỉ khám xét được 1.363 container, trong đó có 104 container chứa nhựa phế liệu, máy tính, linh kiện điện tử cũ, nát, 1.085 container chứa lốp cao su đã qua sử dụng và 164 container quần áo cũ. Ngoài ra, còn gần 4.000 container tồn đọng khác, Cục hải quan đang lập kế hoạch để tiến hành kiểm tra xem hàng hóa bên trong là mặt hàng gì. Đại diện Cảng vụ Hải phòng cho biết: "Cảng vụ đã đề nghị UBND TP. Hải Phòng xử lý tình trạng container tồn đọng nhiều năm nay, và năm 2014, TP. Hải Phòng cũng đã thành lập tổ xử lý container tồn đọng. Tuy nhiên, vừa qua cũng chỉ xử lý được hơn 100 container tồn đọng, chủ yếu là lốp ô tô", còn lại các cơ quan chức năng lúng túng chưa biết phải xử lý ra sao?.


Với hàng hóa hải quan, cơ quan hải quan hoàn toàn căn cứ khai báo trên tờ khai hải quan và các chứng từ kèm theo, thì mới xác định được là hàng hóa thực tế nhập khẩu là hàng hóa gì... Nhưng với hàng tạm nhập tái xuất, hàng về cảng không cần mở tờ khai hải quan, lợi dụng kẽ hở này nhiều DN đã bất chấp “nhập khẩu” rác về Việt Nam. Cách thức thực hiện, thể hiện nội dung hợp đồng, thủ tục khai báo hải quan đều là những mặt hàng hợp pháp nhưng thực chất bên trong container lại là phế thải. Nếu DN nhập hàng không đến mở tờ khai, cơ quan hải quan cũng không thể biết container được vận chuyển đến chứa loại hàng gì. Chỉ đến khi hết thời hạn 90 ngày mở tờ khai, cơ quan hải quan mới mời chủ hàng trên chứng từ vận tải lên giải quyết. Thế nhưng, đều chung một kịch bản là phía DN không biết, không liên quan… Cứ thế hàng vốn có chủ lại thành vô chủ, và khi vô chủ thì các cảng Hải Phòng trở thành bãi chứa rác khổng lồ.


chptdnctnpt

 

Số lượng container phế liệu tồn đọng ngày càng nhiều

 

 

 

Thực chất, hàng hóa tồn đọng chủ yếu là hàng đã qua sử dụng, có giá trị thấp, nhưng chi phí cho các dịch vụ đi kèm thì không hề kém. Như chi phí lưu container, phí lưu bãi… phải trả cho đơn vị vận tải và kinh doanh kho bãi của nhiều lô hàng lớn hơn giá trị thực tế của lô hàng đó. Các lô hàng phế liệu cao su hoặc lốp cao su đã qua sử dụng chi phí bình quân trả phí lưu container, kho bãi khoảng 300 triệu đồng/container trong khi giá trị hàng hóa chỉ khoảng 10-20 triệu đồng/container. Dù cơ quan chức năng đã tính đến việc xử lý hàng tồn đọng, nhưng theo tính toán, cần rất nhiều thời gian, công sức và kinh phí lớn. Ví dụ cụ thể nhất, trước đó, tháng 11/2007, Công ty cổ phần đầu tư Cửu Long Vinashin, nay là Công ty cổ phần đầu tư Cửu Long có trụ sở tại thành phố Hải Phòng, tờ khai hải quan thể hiện lô hàng thiết bị điện gồm các máy biến thế đã qua sử dụng tại Hàn Quốc. Nhưng sau khi lô hàng về đến cảng Cái Lân, qua kiểm tra, các cơ quan chức năng phát hiện một trong ba máy biến thế của lô hàng có chứa PCB (một loại hóa chất cực kỳ độc hại) trong dầu biến thế. Do PCB là chất thải nguy hiểm, nên lô hàng này phải được tái xuất về nước xuất khẩu. Tuy nhiên, phía Công ty này cho biết không thể tái xuất về Hàn Quốc do đối tác xuất khẩu không nhận lại. Phía Việt Nam lại phải tự xử lý và chi phí thì không hề nhỏ, có thể nên tới hàng nghìn USD.


 

Sở dĩ tình trạng tuồn rác thải công nghiệp vào Việt Nam ngày càng gia tăng là do ở những nước phát triển, chi phí để xử lý rác thải rất cao nên các DN nước ngoài tìm cách đẩy số rác này sang các nước đang phát triển. Mặt khác, do hệ thống pháp luật về bảo vệ môi trường trong lĩnh vực xuất nhập khẩu ở nước ta còn thiếu đồng bộ, nhiều điểm chưa rõ ràng nên nhiều DN vì lợi nhuận sẵn sàng bất chấp lợi ích chung của cộng đồng. Để không gây ảnh hưởng tới môi trường và sức khỏe con người, các cơ quan chức năng cần sớm có những giải pháp, chính sách quản lý chặt các mặt hàng tái xuất triệt để ngăn chặn tình trạng bỏ hàng tại cảng Việt Nam như bãi rác thải.

 

VŨ LAN – P.THẢO